Voọc chà vá chân nâu

     

Chà vá chân nâu (Pygathrix nemaeus) là 1 loài linh trưởng quánh hữu quý và hiếm và vẫn trong triệu chứng nguy cấp tại Việt Nam. Tại sơn Trà, Đà Nẵng hiện nay có khoảng tầm hơn 1300 thành viên loài chà vá chân nâu đã tồn tại quanh đó tự nhiên.

Bạn đang xem: Voọc chà vá chân nâu

Voọc chà vá chân nâu được xếp hạng Nguy cấp trong Sách đỏ vn và IUCN nhân loại chỉ làm việc tại khu vực Đông Dương. Theo nghiên cứu mới độc nhất vô nhị của nguyenminhchau.com, sơn Trà đang là nơi ở sinh sống của hơn 1.300 thành viên voọc chà vá chân nâu, và đấy là quần thể phệ nhất, chắc chắn nhất bây giờ của loài. 

*
Đàn Voọc chà vá chân nâu ở bán hòn đảo Sơn Trà. Ảnh: Cyril Russo

1. Tên gọi và phân loại học

Tên giờ anh: Red-shanked douc langur

Tên la tinh (khoa học): Pygathrix nemaeus

Tên giờ đồng hồ việt: có nhiều tên hotline khác nhau, trong số ấy tên được dùng thịnh hành trong những văn bản, nghị định, luật trong phòng nước việt nam là Voọc chà vá chân nâu. Xung quanh ra, còn có tên khác như Chà vá chân đỏ (tên dịch ra từ thương hiệu tiếng anh). Ở những vùng miền khác biệt trong những tỉnh bao gồm vùng phân bố của Voọc chà vá chân nâu thì còn có rất nhiều tên call theo vùng miền. Ví dụ như Khỉ bảy màu, Khỉ chú lính, Giáo hoàng, nhỏ giấu đầu hở đuôi, con Dọc, hoặc nhỏ Hoa…Mỗi cái tên khác nhau đều sở hữu cách phân tích và lý giải riêng của từng vùng miền với đặc điểm hiếm hoi để thừa nhận dạng. Tín đồ dân ở bao bọc bán đảo Sơn Trà, Đà Nẵng hay gọi con Voọc chà vá chân nâu là nhỏ Giáo hoàng vày nó mặc bộ áo lông màu sắc sặc sỡ với quyền quý. Hoặc tín đồ ta call Khỉ bảy màu vị nó khoác tấm áo có đến 7 color khác nhau. Hoặc ít hotline hơn là cái tên Khỉ chú bộ đội vì trên đầu có đội dòng mũ bê rê (dải màu black trên trán) và ở đầu cuối là đậy đầu hở đuôi vị khi nó sợ fan sẽ lấy các cành lá bịt mặt, nhằm thòng lòng mấy cái đuôi lâu năm trắng mút đu đưa rất đơn giản nhận thấy.

Loài Voọc chà vá chân nâu thuộc đội khỉ cựu lục địa (Old World Monkey), bộ Linh Trưởng (Primates), bọn họ Khỉ (Ceropithecidae), và đưa ra chà vá (Pygathrix).Trong cùng đưa ra chà vá còn tồn tại 2 loại khác tương tự với Voọc chà vá chân nâu là Voọc chà vá chân xám và Voọc chà vá chân đen. Về cơ bản, làm nên và tập tính của 3 chủng loại này khá giống như nhau, chỉ khác biệt đặc trưng ở màu sắc cẳng chân là nâu, xám với đen.

Các nghiên cứu và phân tích giải mã Gene ngay gần đây(1) (2) (3) vẫn xác được định lịch sử vẻ vang hình thành chủng loại Voọc chà vá chân nâu từ thời điểm cách đây hơn 1 triệu năm cùng loài này còn có mối quan hệ tình dục gần với loại Voọc chà vá chân xám hơn là chủng loại Voọc chà vá chân đen.

Loài Voọc chà vá chân nâu được biểu hiện và viết tên lần trước tiên bởi nhà công nghệ Linnaeus năm 1771 với tên thường gọi là Simia nemaeus. Khi đó, loài này được ghi dấn ở phía Bắc của thức giấc Quảng Nam cùng núi Chư Mom Rây của tỉnh giấc Kontum với loài chà vá chân xám. Mặc dù nhiên, những miêu tả và bạn dạng vẻ bằng bút chì về chủng loại chà vá chân nâu đã làm được Mr. Buffont – bảo tàng lịch sử vẻ vang tự nhiên của Pháp phạt họa. Đến năm 1812 Estinenne Geoffroy St. Hilarie xếp loài này vào đưa ra chà vá với thương hiệu la tinh là Pygathrix nemaeus.

Tại bán đảo Sơn Trà, quần thể Voọc chà vá chân nâu được phát hiện nay từ trong thời điểm 1969 bởi Van Peenen và cộng sự, gần như phát hiện và ghi nhận bổ sung cập nhật cũng được triển khai bởi Van Peenen 1971.

2. Phân bổ Voọc chà vá chân nâu trên quả đât và Việt Nam

Trên cố kỉnh giới, các nghiên cứu và khảo sát đã khẳng định được chủng loại Voọc chà vá chân nâu chỉ phân bổ dọc theo dãy trường Sơn trong các vùng rừng cận kề giữa phía nam của Lào và khu vực miền trung Việt Nam, và 1 phần nhỏ ở đông bắc Campuchia. Quần thể bự nhất bây giờ được ghi dấn tại khu vực miền trung của Lào. Trong lúc đó, những quần thể của loại này bị phân tán cùng chia giảm khá bạo dạn bởi bài toán phá rừng với xâm lấn đất rừng, biến đổi mục đích sử dụng đất rừng, làm cho đường giao thông,….

Các vùng phân bổ của loài Voọc chà vá chân nâu ở việt nam từ nghệ an đến Kon Tum, rõ ràng gồm các Vườn giang sơn như Pù mát (Nghệ An), Vũ quang đãng (Hà Tĩnh), Phong Nha – Kẻ Bàng (Qaungr Bình), Bạch Mã (Huế) và các khu bảo tồn thiên nhiên như Kẻ mộc (Hà Tĩnh), Đăk Krong (Quảng Trị), Bắc phía Hóa (Quảng Trị), Sao La (Quảng Nam), Sông Thanh (Quảng Nam), Ngọc Linh (Kon Tum – Quảng Nam), Chư Mom Rây (Kon Tum), tô Trà, Bà Nà – Núi Chúa, nam Hải Vân (Đà Nẵng), và nhiều vùng rừng núi đặc dụng khác ở Quảng Nam.

Ở Việt Nam, quần thể được cầu tính có con số lớn độc nhất vô nhị tại Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng với con số dao cồn từ 445 – 2137 thành viên (Haus 2008, Haus et al 2009). Tại bán đảo Sơn Trà, trong report của 2 nhóm điều tra gồm Lippold và tập sự (2008), Đinh Thị Phương Anh và tập sự (2010), đều ghi nhận khoảng tầm 180-200 cá thể Voọc chà vá chân nâu đang sống trong bán hòn đảo Sơn Trà. Trong khi đó, report mới trên đây của tổ chức triển khai bảo tồn linh trưởng nhân loại (DLF, 2013) report với bỏ ra cục kiểm lâm thành phố ghi nhận tại tô Trà có khoảng 300-350 thành viên Voọc chà vá chân nâu. Vày các khu vực có sự phân bổ khác của Voọc chà vá chân nâu sinh sống chưa được khảo sát cụ thể về mức độ phong phú, tỷ lệ quẩn thể cần Sơn Trà được xem như như khu vực có mật đồ quần thể Voọc chà vá chân nâu tối đa trên chũm giới. Tuy nhiên, về thực tế, cần có các khảo sát đồng bộ và kéo dãn dài để hoàn toàn có thể ước tính chính xác số lượng và mật độ quấn thể Voọc tại sơn Trà trong chứng trạng bị ảnh hưởng tác động mạnh vày nhiều tác hại như hiện nay nay.

3. Diễn đạt hình thái ngoài, những số đo và phân chia độ tuổi

3.1 mô tả hình thái ngoài

Cá thể đực cứng cáp có size lớn hơn những so với cá thể cái trưởng thành. Chiều lâu năm từ mông mang đến đỉnh đầu của 1 con đực cứng cáp khoảng 55-63cm, vừa đủ là 59.6cm, con cái trưởng thành là 50-57cm. Chiều nhiều năm đuôi của chúng xấp xỉ bằng chiều dài thân và đuôi con cháu cũng ngắn lại hơn đuôi bé đực. Về cân nặng, con đực trưởng thành cân nặng dao cồn từ 5.8 – 11kg, trong lúc đó con cái chỉ khối lượng khoảng 6.4 – 8kg. Những số liệu về chiều dài, cân nặng đều được đo trên những cá thể trong đk nuôi nhốt trên trung tâm cứu hộ cứu nạn linh trưởng.

3.2 color sắc

Cả hai con đực cùng cái trưởng thành đều có màu sắc giống nhau. Voọc chà vá chân nâu hay được ca tụng là thanh nữ Hoàng Linh Trưởng với cỗ lông nhiều màu sắc sặc sỡ có Vàng, Nâu hoặc nâu đỏ, Cam, Xám, với đen, cùng trắng. Đỉnh đầu ngay sát trán gồm vạt lông màu sắc đen, từ vai cho 2 cánh tay, bàn tay, cẳng chân màu đen, mặt tất cả màu kim cương sáng với ngực và phía hai bên bẹn tất cả viền màu sắc cam, còn lại toàn thân cùng cánh tay có màu xám, riêng 2 cẳng chân có màu nâu đỏ. Đặc biệt, sống phía mông tất cả mảng white hình tam giác kéo dãn dài đến mút đuôi. Giữa nhỏ đực và con cái hoàn toàn có thể phân biệt phụ thuộc túm lông trắng kéo dãn ra ở cả hai góc nhọn của tam giác ở con đực trưởng thành, con cái thì không có 2 túm lông lâu năm này. Trên khuôn phương diện của con cứng cáp cái với đực đều có bộ râu trắng dài quanh mặt.

3.3 phân biệt về độ tuổi

Để thuận lợi cho vượt trình phân tích về tập tính buôn bản hội và cấu trúc quần thể, vào các nghiên cứu khoa học thường phân thành 5 team tuổi với các đặc trưng khác biệt của Voọc chà vá chân nâu như sau:

Con con new sinh: từ bỏ 0- 8 tháng; nhỏ non bắt đầu sinh gồm khuôn khía cạnh đen trọn vẹn và lông trên khung hình chỉ có một màu phân tử dẻ. Chúng khá ít di chuyển, trọn vẹn bú sửa mẹ và được mẹ âu yếm rất cẩn thận. Khi di chuyển, chúng bám vào bụng con mẹ. Con non: từ tháng thứ 8 mang đến tháng 18; bộ lông đã chuyển dần dần sang các màu sắc ở các chi cùng trên cơ thể gần tương đương với nhỏ trưởng thành. Mặc dù nhiên, color trên khuôn mặt vẫn còn đen, so với con đực thì dương vật bước đầu chuyển dần sang màu sắc hồng. Không còn mút sữa sửa mẹ hoàn toàn, chúng có thể ăn thêm một không nhiều lá cây, quả dễ tiêu hóa, dành riêng nhiều thời gian để tự vận động xa con mẹ. Chúng bao gồm thể bắt đầu bỏ bú từ thời điểm tháng 12.Con nhỡ: từ tháng 18 đến hết năm sản phẩm công nghệ 3; color lông trên khung người đã cách tân và phát triển đầy đủ màu sắc giống như nhỏ trưởng thành, khoác dù hoàn toàn có thể còn màu đen ở má với quanh mắt trên khuôn mặt. Với con đực thì bộ ria trắng xung quanh khuôn mặt chưa phát triển. Con bán trưởng thành có kích thước lớn hơn nhỏ đực, nhưng nhỏ hơn nhỏ trưởng thành. Con nhỡ đã hoàn toàn bỏ bú, có thể tự tìm kiếm được thức ăn, vẫn còn phụ thuộc vào con chị em khi di chuyển, và có thể di đưa xa con mẹ với khoản biện pháp lớn. Chúng bước đầu tham gia vào các chuyển động xã hội bè đảng đàn qua các hành vi như chải lông cho thành viên khác, rình rập đe dọa để dành riêng vị trí ngồi chơi hoặc ăn uống.Con phân phối trưởng thành: bên trên 2.5 – 3.5 tuổi với nhỏ cái và bên trên 3-4 tuổi với nhỏ đực. Khuôn mặt và màu sắc lông đã trọn vẹn giống nhỏ trưởng thành, mặc dù màu bên trên khuôn phương diện nhạt rộng màu bên trên khuôn mặt con trưởng thành. Chúng chưa thể gia nhập vào các chuyển động sinh sản tuy nhiên các tập tính xóm hội, di chuyển rất giống với con trưởng thành. Ở lứa tuổi này, rất giản đơn nhầm lẫn thân một nhỏ đực bán cứng cáp và con cái mới cứng cáp khi quan ngay cạnh từ xa bằng ống nhòm cùng không quan cạnh bên được thành phần sinh dục.Con trưởng thành: bên trên 4 tuổi với bé đực và trên 3.5 tuổi với bé cái. Chúng bước đầu tham gia hoạt động giao phối với tái sản xuất nòi giống.

Xem thêm: Giải Chi Tiết Đề Thi Thpt Quốc Gia Môn Sinh 2015, Hướng Dẫn Giải Chi Tiết Đề Thi Thpt Quốc Gia 2015

3.4 chế tạo và tuổi thọ

Các biên chép trong điều kiện nuôi nhốt ghi nhận các cá thể cái có thể bước đầu sinh sản ở tuổi thứ 3, trong những khi đó cá thể đực thường tạo ở tuổi máy 4 hoặc 5. Vòng đời tạo ra của một thành viên cái khoảng 5-8 năm. Thành viên cái được ghi dấn sống thọ độc nhất vô nhị trong điều kiện nuôi nhốt tại sân vườn thú San Diego Zoo, USA là 26 năm.

Voọc chà vá chân nâu cũng có chu kỳ gớm nguyệt xấp xỉ từ 28-30 ngày thường đi kèm theo với dấu hiệu có tiết đỏ trọng tâm hán. Brockman với Lippold (1975) cầu tính thời gian mang bầu của Voọc cái khoảng chừng 180-200 ngày. Trong một report khác của Lippold (1981) report rằng Voọc dòng có thời hạn mang thai cho 210 ngày phụ thuộc vào phân tích nước tiểu. Khoản phương pháp giữa gấp đôi sinh mức độ vừa phải là 24 tháng, nhưng cũng có khi là 16 mon hoặc 38 tháng. Ruempler (1998) ghi nhấn rằng chỉ với sau tháng sản phẩm 9 thì đã bao hàm dấu hiệu cho biết con cái chuẩn bị sẵn sàng cho câu hỏi giao phối cùng sinh đứa con tiếp theo.

Các tác dụng ghi thừa nhận từ thực tế tại những khu rừng trường đoản cú nhiên cho đến các khu cứu hộ động vật phần nhiều ghi dấn Voọc chà vá chân nâu có thể sinh sản quanh năm. Mặc dù nhiên, thời điểm sinh sản tối đa trong năm thường xuyên là mùa khô vì có thể có tương quan đến sự đầy đủ của nguồn thức ăn uống và điều kiện khí hậu tiện lợi cho sự cách tân và phát triển của nhỏ non.

4. Môi trường thiên nhiên sống

Voọc chà vá chân nâu thường xuất hiện thêm trong những khu rừng hay xanh mưa mùa nhiệt đới, rừng nửa rụng lá, thỉnh thoảng là rừng trang bị sinh hay xanh, rừng núi đá vôi, hoặc rừng láo giao cây xanh rộng và cây lá kim. Chúng thường chỉ sinh sống, di chuyển trên những tầng tán cây trong rừng mà lại thỉnh thoảng bọn chúng vẫn đi xuống đất để hấp thụ nước hoặc nạp năng lượng đất để bổ sung thêm hóa học khoáng. Xét theo đai độ cao phân bố so cùng với mực nước biển, loại này hay được ghi nhận ở độ nhích cao hơn 1,300m. Tuy nhiên, trên bán hòn đảo Sơn Trà, tất cả vài mái ấm gia đình nhà Voọc chà vá chân nâu dịch chuyển xuống sát phần đông tảng đá nghỉ ngơi mép biển để tìm kiếm thức ăn. Điều đó mang đến thấy, sinh hoạt mỗi điều kiện sinh sống khác nhau, tuy và một loài tuy thế chúng sẽ có các giải pháp thích nghi với môi trường sống khác nhau và hình thành hầu như tập tính không giống nhau. Sự phân bố và tồn tại của những nhóm linh trưởng nói bình thường và Voọc chà vá chân nâu dành riêng là những tín hiệu chỉ thị cho chất lượng rừng xuất sắc và không nhiều bị tác động.

5. Thức ăn

Voọc chà vá chân nâu thuộc nhóm khỉ ăn uống lá, tuy nhiên thỉnh thoảng chúng vẫn nạp năng lượng thêm quả hoặc hạt phụ thuộc vào mùa khác nhau. Các nghiên cứu và phân tích tại bán đảo Sơn Trà ghi nhận, Voọc ăn uống hơn rộng 87% là lá, trong những số đó hơn 66% là lá non. Quả với hạt chiếm 10.2% tổng thành phần thức ăn, còn lại là một trong những ít hoa, vỏ cây hoặc cuống lá. Ở từng vùng sống khác nhau, những kiểu rừng, thời tiết khác biệt thì Voọc chà vá chân nâu có thành phần thức ăn uống và ăn các loài cây không giống nhau. Ở sơn Trà, chúng ăn hơn 150 loài cây khác nhau bao gồm cả cây thân gỗ, cây dây leo, cây thuốc…trong khi cả bán hòn đảo Sơn Trà có gần 1000 loài thực trang bị khác nhau. Điều đó cho thấy, Voọc sàng lọc rất kỹ những loại cây có thể ăn được.

Các phân tích trong điều kiện nuôi nhốt đã ước tính được 1 cá thể Voọc trưởng thành và cứng cáp ăn trung bình 1.79kg lá cây mỗi ngày.

6. Chuyển động và tổ chức xã hội, cấu trúc bè phái đàn

Voọc chà vá chân nâu là nhóm hễ vật vận động ban ngày và sống hầu hết trên cây. Các mái ấm gia đình Voọc hay lựa chọn những cây cao, to, tán dày để ngủ và đặc trưng chúng không lúc nào ngủ trong số hang hoặc vách đá.Các cây thường xuyên được chọn làm giường ngủ thường ở trong phần khuất gió và bọn chúng sẽ quay trờ lại ngủ sinh hoạt đó những lần.

Về cuộc sống xã hội, Voọc chà vá chân nâu sinh sống theo từng mái ấm gia đình riêng lẻ với độc nhất vô nhị 1 nhỏ đực trưởng thành, 2-3 con cháu (vợ), và mọi đứa con. Kiểu cấu trúc gia đình này được hotline là đán đơn đực. Thỉnh thoảng trong ngày, nhiều gia đình có thể tập trung lại cùng nhau thành một đàn lớn lên tới mức hơn 50 cá thể. Tỉ lệ giữa bé đực với cái trong những quần thể ở các vùng phân bố khác biệt thường là 1:1.5. Diện tích vùng sống của mỗi mái ấm gia đình Voọc được nghiên cứu và phân tích tại bán đảo Sơn Trà khoảng tầm 258 ha (Pham Nhat 2002), trong nghiên cứu của Jonathan và cộng sự (2013) là 28-30 ha.

Hoạt động trong thời gian ngày của các mái ấm gia đình Voọc thường bao gồm nghỉ ngơi, ăn, di chuyển và dục tình xã hội. Trong đó, bọn chúng dành hết 30% thời gian cho việc nghỉ ngơi nhằm tiêu hóa thức ăn và tham gia các hoạt động xã hội trong bạn bè đàn, 28.6% đến việc dịch rời tìm kiếm những nguồn thức ăn uống mới, chơi đùa…21.7% đến các vận động xã hội, tuy thế chỉ dành 13.7% đến việc ẩm thực và 0.7% đến các chuyển động khác.

7. Tình trạng bảo tồn và các nguy cơ tiềm ẩn đe dọa đến việc tồn tại của loại Voọc chà vá chân nâu

Danh lục đỏ IUCN năm 2008 xếp hạng loại này ở mức Nguy cấp cho (EN), tuy nhiên, trong báo cáo cập nhật mới nhất của Ben Rawson, FFI về tình trạng bảo đảm linh trưởng của vn thì IUCN sẽ gửi loài Chà vá chân nâu lên mức rất là nguy cấp vày những run sợ về các tác hại ngày càng lớn đối với sự tồn tại của chủng loại này quanh đó tự nhiên. Ở quanh đó tự nhiên, loài này được dự kiến là có khả năng sẽ bị suy bớt quần thể hơn 1/2 trong vòng 35 năm đến trong tầm 3 vòng đời tạo nên (Mỗi vòng đời sinh sản khoảng tầm 10-12 năm) bỡi sự suy giảm về diện tích s vùng sống cùng nạn săn bắt, mua sắm bất hòa hợp pháp.

Tại Việt Nam, Voọc chà vá chân nâu cũng được bảo đảm an toàn nghiêm ngặt bởi những văn bản luật, nghị định, thông tư của chính phủ nước nhà Việt Nam. Sách đỏ nước ta cũng xếp chủng loại này tại mức Nguy cấp cho (EN) và Nghị định 32NĐCP/2006 của chính phủ xếp loại này vào hạng mục IB “nghiêm cấm săn bắt, bán buôn dưới số đông hình thức”.

Tổ chức làm chủ việc sắm sửa động thực đồ vật hoang dã thế giới (CITES) cũng xếp loại này vào phụ lục I.